Karel

Síraks rímur — 11. ríma

— Jón Bjarnason

Lemmata | Textatengsl
umgjörð ríman

1.
Ríman

Ellefta skal Austrar far
enn úr nausti hræra,
fyrra brag þann fallinn var
á fætur reisa og næra.

Skoða...

2.
Ríman

Æ við þessi vísna störf
vaxi Drottins æra,
mörgum hygg eg mikla þörf
menntan slíka að læra.

Skoða...

3.
Ríman

Því eru Síraks sætu ráð
sett í rímu fræði,
að upp frá þessu af sé máð
Afmors fornu kvæði.

Skoða...

Tuttugasti og áttundi kapituli.

4.
Ríman

Hirting þessa heyri drótt,
hér mun kostur mengi
um sig finna frítt og ljótt
frá þó nefnist engi.

Skoða...

5.
Ríman

Hvör sem gjörir að henda stein
og hátt í loftið senda,
hann má þeim með hættleg mein
í höfði sjálfum lenda.

Skoða...

6.
Ríman

Hvör sem umsát öðrum vann
og einatt bruggar pretti,
í þá gröf er gjörði hann
get eg að sjálfur detti.

Skoða...

7.
Ríman

Ætli maður á annan víst
ólukku að fella,
allt mun það þá uggar síst
yfir hann sjálfan skella.

Skoða...

8.
Ríman

Spjátrungar með spott og háð
spara ei fram að ganga
uns þá höndlar hefndin bráð
hart sem ljónið stranga.

Skoða...

9.
Ríman

Hvör sem einhvörs andlegs manns
óförum vill fagna,
eymdin mun fyr afgang hans
angur í brjósti magna.

Skoða...

10.
Ríman

Reiði stór og grimmlegt geð
gunna lýtir næsta,
óguðræknum oftast með
er sú syndin stærsta.

Skoða...

11.
Ríman

Hvör sem er til hefnda bráður
herrans straff mun líða,
glæp hans lætur Guð sem áður
geymdan lengur bíða.

Skoða...

12.
Ríman

Gef það til af góðri dyggð,
þó garpar við þig brjóti,
svo fær þú að synda styggð
sé þín kvitt á móti.

Skoða...

13.
Ríman

Hvör sem heift og hefndar þrá
heldur fast við annan,
hvörnin kann að hitta sá
herrans vinskap sannan?

Skoða...

14.
Ríman

Vilji argur illsku frekur
öðrum náðar neita,
hvör mun þeim eð svo er sekur
syndakvittun veita?

Skoða...

15.
Ríman

Lít á það hvar lyktast má,
lát því reiði falla,
hennar vegir hallast á
heljar neðstu palla.

Skoða...

16.
Ríman

Heiftar kífi halt þig frá,
heft svo syndum þínum,
kveikir margur kapp og þrá
með köldum deilum sínum.

Skoða...

17.
Ríman

Gjarnan sturlar guðlaus þegn
góðra vina lyndi,
ertir þá þó ástar megn
áður með sér bindi.

Skoða...

18.
Ríman

Vindur gjörir að vaxi eldur
og verði loginn hærri,
mjög svo líka magtin veldur
að manns sé reiðin stærri.

Skoða...

19.
Ríman

Auðugum manni allmjög felst
ef á hann gjörir að svífa,
því lengur sem heiftin helst
heitari vill hún blífa.

Skoða...

20.
Ríman

Upp kveikir sá eld til meins
sem oft deilir af móði,
verður af slíku efni eins
úthellt mörgu blóði.

Skoða...

21.
Ríman

Vindur af munni valda má
að vaxi af neista eldur,
en ef hann þú hrækir á
hygg eg að slokkni heldur.

Skoða...

22.
Ríman

Þetta kemur þurrt og vott
af þínum eigin munni,
einn svo bæði illt og gott
öðrum mæla kunni.

Skoða...

23.
Ríman

Falsmunnur sem fer með lygð
fordæmdur má heita,
hann sturlar frið en steypir tryggð
og stofnar eyðing sveita.

Skoða...

24.
Ríman

Tungan ill hjá ýmsum veldur
ósamþykki stóru,
margur var svo meinlaus felldur
menn af landi fóru.

Skoða...

25.
Ríman

Borgir sterkar brýtur niður,
brjálar völdum víða,
þeim er hvörgi hvíld né friður
sem hennar ræðum hlýða.

Skoða...

26.
Ríman

Svipan gjörir sviða og mein,
sár og benjar meiri,
tungan ill hún brýtur bein
og brákar hlutina fleiri.

Skoða...

28.
Ríman

Seggi marga sverðið vó
í sóknar éli þungu,
langtum fleiri finnast þó
felldir af illri tungu.

Skoða...

29.
Ríman

Gott er þeim sem geymdur er
fyrir grimmrar tungu æði,
hennar ok sá ekki ber
og hjá sneiða næði.

Skoða...

30.
Ríman

Hörð sem járn er hennar kvöl
og hættar snörur af eiri,
plágur verri en beiskast böl
og brunanum heljar meiri.

Skoða...

31.
Ríman

Undir leggur hún öngvan þann
sem ótta Guðs nam kenna,
aldrei lætur herrann hann
í hennar eldi brenna.

Skoða...

32.
Ríman

Hinn sem Drottni hverfur frá,
hann mun þar í falla
og brenna svo í beiskri þrá,
að bótin finnist valla.

Skoða...

33.
Ríman

Þegnar girða þyrnavið
þétt að eignum sínum,
haf þú líka hagleiks snið,
hurð fyr munni þínum.

Skoða...

34.
Ríman

Gull og silfur girnist þú
á glöggva vikt að færa,
veg þín orð með allri trú,
er það prís og æra.

Skoða...

Tuttugasti og níundi kapituli.

35.
Ríman

Um hugsa svo orð og verk
að ekki megir þú falla,
óvini og umsát sterk
yfir að vinnir alla.

Skoða...

36.
Ríman

Náung sínum nauðþurft hans,
ef nökkur lánar gjarna,
góðgjörð er það ein til sanns
og ei má þessa varna.

Skoða...

38.
Ríman

Þeim sem lét þér lán í té
loforð skaltu halda,
í réttan tíma tilsett sé
trúlega að endurgjalda.

Skoða...

39.
Ríman

Höndla rétt og hugsa um það
hvað þú skyldir inna,
heldur muntu í hvörjum stað
hjálp í nauðsyn finna.

Skoða...

40.
Ríman

Fengið lánið feilar margur
og fund sem reiknar granni,
óvild sínum innir kargur
eigin hjálpar manni.

Skoða...

41.
Ríman

Hann minnist við hans milda hönd
á meðan að hinn vill veita,
auðmjúk eru þá orðin vönd
og umbun stórri heita.

Skoða...

42.
Ríman

Enn sem gjalda aftur skal,
er þá margt til varna,
flýtur bæði og fánýtt hjal,
fresta vill því gjarna.

Skoða...

43.
Ríman

En þótt hefði efnin nóg
alla skuld að reiða,
hinum telur hann hæfan plóg
helming láns að greiða.

Skoða...

44.
Ríman

Efnin gjalds ef engin sé
er þó svik við annan,
þá hefur einn með eigin fé
óvin keypt sér sannan.

Skoða...

45.
Ríman

Sá bítalar bölvi á mót,
brigsli og skemmdar orðum,
en fyr þakkir þungleg hót
þeim er hann gladdi forðum.

Skoða...

46.
Ríman

Margur lánar mjög svo tregur,
meinar að verða megi,
að sá sem féeign frá honum dregur
frekt muni launa eigi.

Skoða...

47.
Ríman

Þó í neyð er nauðsyn mest
náunganum að bjarga,
en á gjaldi góðan frest
gefa um dagana marga.

Skoða...

48.
Ríman

Fátækum þú fullting greið
fyrir boðorðið stranga,
lát hann síst í sinni neyð
synjanda burtu ganga.

Skoða...

49.
Ríman

Þínu fé þú farga því
fátæks bróðurs vegna
heldur en felir foldu í,
frá eg það betur gegna.

Skoða...

50.
Ríman

Himneskum þér safna sjóð,
svo bauð þrenning hæsta,
er sú betri eignin góð
en eðla gullið glæsta.

Skoða...

51.
Ríman

Ölmösan í einum stað
útvalin svo bíði,
frá ólukku frelsar það
og fær þér sigur í stríði.

Skoða...

52.
Ríman

Í borgun gengur góðfús maður,
gjarnan leysir vanda,
í útlátum er annar staður
ókvitt lætur standa.

Skoða...

53.
Ríman

Velgjörð blíð þíns borgunarmanns
bið eg þér fyrnist ekki,
hann í veð hefur sig til sanns
sett fyrir þína hrekki.

Skoða...

54.
Ríman

Óþakklátan ekki nein
ástar prýðir hreysti,
stofnar skaða, meiðsl og mein
manni þeim hann leysti.

Skoða...

55.
Ríman

Borgunar sú þunga þraut
þjáð hefur löngum flesta,
auðugur margur af því hlaut
aura tjónið mesta.

Skoða...

56.
Ríman

Ef sá bregst sem borgun hét,
býður vél og hvekki,
hegningu sem hæfa lét
hann hjá sneiðir ekki.

Skoða...

57.
Ríman

Hvörjum manni hörmung frá
hjálpaðu eftir megni,
þó við skaða sjálfs þíns sjá
sem fyrir bestu gegni.

Skoða...

58.
Ríman

Vatn og brauð að vísu tvennt
voru nægir lífi,
þar til klæði og húsin hent,
að hylja menn og hlífi.

Skoða...

59.
Ríman

Eigið hús með efnin smá
indælla má heita
en gestur að vera gumnum hjá
þó gnóttir hafi að veita.

Skoða...

60.
Ríman

Lát þér lynda hvört þú hefur
hægð eða skortinn stranga,
hörmung stóra hvörjum gefur
húsa á milli að ganga.

Skoða...

61.
Ríman

Hvar hann inn að kvöldi kemur
kunnungur manni öngvum,
hryggvan sig með hræðslu temur,
hlýtur að þegja löngum.

Skoða...

62.
Ríman

Verður sitt að veita á borð
vill hann hvört eða eigi,
þó má ske að þéttleg orð
þar með líða megi:

Skoða...

63.
Ríman

Rýmdu út með öngvan frest,
ekki fær þú greiða,
eg vil annan æðra gest
inn í húsið leiða.

Skoða...

64.
Ríman

Víst er þungt þeim vitrum hal
verða slíks að bíða,
að hússins vegna hljóta skal
höstug orð að líða.

Skoða...

65.
Ríman

Er við brigslum best að sjá
og breytni gæta sinnar.
Hér skal enn sem ætla má
endir rímu minnar.

Skoða...

Síraks rímur, 11. ríma

næsta ríma >>